جمعه, ۳۱ شهریور ۱۳۹۶
چهارشنبه, 10 شهریور 1395 ساعت 06:22

پوست‌اندازی ساختار صندوق بازنشستگی

پوست‌اندازی ساختار صندوق بازنشستگی

مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری در حالی از نزدیک‌شدن به زمان عرضه سهام شرکت ملی نفتکش در بازار سرمایه خبر می‌دهد که در صورت عرضه سهام این شرکت، برای نخستین بار در کشور شاهد عرضه این نوع سهم خواهیم بود.محمود اسلامیان در گفت‌وگوبا «دنیای اقتصاد»، اعلام کرد این مجموعه در فرآیند اصلاح ساختار اقدام به تشکیل 6 هلدینگ تخصصی و سازمان‌دهی شرکت‌های زیرگروه صندوق زیر چتر این هلدینگ‌ها کرده است. وی افزود: در تکمیل فرآیند اصلاح ساختار صندوق بازنشستگی کشوری قصد دارد سهام برخی شرکت‌های زیرگروه را به بازار سرمایه عرضه کند و برخی شرکت‌های کوچک و متوسط را نیز برای تمرکز بیشتر به فعالیت تخصصی، واگذار کند.

اصلاحاتی در دو سال اخیر در ساختار صندوق بازنشستگی کشوری و بعد از مدیریت شما رخ داده است، لطفا درباره این تغییرات و تاثیر آن توضیح دهید؟

براساس تقسیم‌بندی‌هایی که در دو سال اخیر صورت گرفته چند هلدینگ تخصصی زیرگروه صندوق تشکیل شده و تمرکز ما بر فعالیت‌های این 6 هلدینگ است و تمامی شرکت‌ها نیز در زیرگروه‌های این هلدینگ‌ها قرار گرفته‌اند.همچنین با توجه به اینکه ستاد اقتصادی صندوق بسیار ضعیف و در حد سه چهار نفر بود، این هلدینگ‌ها به‌عنوان رئوس نظارتی در مجموعه شروع به فعالیت کرده‌اند تا 20 هزار میلیارد تومان ثروت صندوق را مدیریت و راهبری کنند. تقریبا یک سال طول کشید تا آیین‌نامه و دستورالعمل‌های موردنیاز به تصویب هیات امنای صندوق رسیده و هلدینگ‌های انرژی، ساختمان، صنعت و معدن، حمل و نقل و گردشگری، مالی و قضایی تعریف شوند.
در مسیر ایجاد این هلدینگ‌ها همچنین استراتژی تغییر مدیریت را نیز به کار گرفتیم و مدیران قوی را جایگزین مدیران ضعیف کردیم که این موضوع تاثیر بسزایی در سوددهی شرکت‌ها داشت.این اتفاقات موجب شد تا عملکرد بهتری در سال 93 نسبت به سال 92 داشته باشیم به‌طوری که در سال 92 شرکت‌های زیرمجموعه صندوق بازنشستگی کشوری سودی معادل 800 میلیارد تومان به دست آوردند و در سال 93 این سود به یک هزار و 200 میلیارد تومان و در سال 94 به یک هزار و 500 میلیارد تومان رسید. این امر رکوردی منحصر به فرد در کشور بود که در نتیجه اصلاح ساختار و انتصاب مدیران با عملکرد خوب در مجموعه صندوق بازنشستگی ایجاد شد.

نحوه مدیریت صندوق و ساز و کار شناسایی درآمد و هزینه‌ها چگونه است؟

هزینه‌های اصلی که به دوش صندوق است ناشی از مستمری و حقوق بازنشستگی است که باید ماهانه یک‌هزار و 800 میلیارد تومان به حدود یک میلیون و 260 هزار نفر پرداخت شود که به‌صورت میانگین حدود یک‌هزار و 480 میلیارد تومان جزو هزینه‌های اصلی ماست و هزینه جاری در مجموعه وجود ندارد، چرا که هزینه ستادی صندوق یک دهم درصد از کل است.بیمه تکمیلی نیز بخش دیگری از هزینه‌های صندوق را به خود اختصاص می‌دهد که حدود 600 میلیارد تومان در سال به این بخش اختصاص دارد. همچنین هزینه‌های سفر بازنشستگان نیز بخش زیادی را به خود اختصاص می‌دهد و اگر در گذشته سالی 50 هزار سفر انجام می‌شد اکنون به سالی 140 هزار سفر رسیده که کمک هزینه‌ای معادل 300 هزار تومان برای هر نفر و هزینه هر زوج برای یک سفر 600 هزار تومان است.

با اصلاحاتی که انجام شده است، بیشتر تمرکز صندوق روی سرمایه‌گذاری‌ در چه حوزه‌ای است؟

بیشترین نگاه ما به حوزه انرژی و صنعت است؛ به ویژه صنایعی همچون فولاد که ایران در آن مزیت دارد. از سوی دیگر نگاه ویژه‌ای به حوزه گردشگری و حمل‌ونقل نیز داریم که براین اساس شرکت‌های ملی نفتکش و شرکت آسمان به‌عنوان زیرمجموعه‌های ما در این بخش‌ها محسوب می‌شوند.

چند درصد از شرکت‌های شما در بورس است و چه میزان درآمدتان از این شرکت‌های بورسی تامین می‌شود؟

70 درصد شرکت‌های زیرگروه صندوق بورسی هستند و در حال حاضر به دنبال این هستیم که سهام شرکت‌هایی که در بازار سرمایه حضور ندارند را در بورس عرضه کنیم. به‌عنوان مثال شرکت ملی نفتکش از جمله این شرکت‌هاست که به زودی و پس از انجام فرآیند ارزش‌گذاری سهام آن در بازار سرمایه عرضه خواهد شد.

آیا زمان مشخصی برای عرضه شرکت ملی نفتکش تعیین کرده‌اید؟

اقدامات براساس روال قانونی سازمان بورس در حال انجام است اما از آنجا که این نمونه منحصر به فرد است و تاکنون سهام چنین شرکتی عرضه نشده، فرآیند ارزش‌گذاری آن کمی زمانبر است.

چند درصد از سهام شرکت ملی نفتکش را در عرضه اولیه ارائه می‌کنید ؟

قانون مجوز 20 درصد را به ما داده است، اما با توجه به کشش بازار ممکن است کمتر از این اندازه را عرضه کنیم.

چند درصد دارایی صندوق به شرکت‌های بورسی اختصاص دارد؟

از آنجاکه هنوز در مرحله تجدید ارزیابی دارایی‌ها هستیم و برخی از شرکت‌های بزرگ همچون شرکت ملی نفتکش در حال ارزش‌گذاری و آماده شدن برای ورود به بازار سرمایه هستند، نمی‌توانیم رقم مشخصی از دارایی‌های این مجموعه را در بازار سرمایه اعلام کنیم. اما در مجموع صندوق 20 هزار میلیارد تومان دارایی و در 120 شرکت نیز صندلی مدیریتی دارد. 35 درصد از این 120 شرکت نیز در بازار سرمایه حضور دارند.

با توجه به اینکه بخش اعظمی از شرکت‌های شما در بازار سرمایه حاضر هستند، در شرایط رکود وضعیت به چه گونه‌ای بود؟

درست است که شرایط در بازار سرمایه در سال‌های اخیر زیاد خوب نبود اما به دلیل مدیریت خوبی که در مجموعه‌ها وجود داشت، خوشبختانه موفق شدیم به‌رغم وضعیت رکودی، سود خوبی را در شرکت‌ها کسب کنیم.

در شرکت‌های زیرگروه کدام هلدینگ یا شرکت‌ها بیشترین سوددهی را داشتند؟

هلدینگ انرژی یکی از سودده‌ترین هلدینگ‌ها بود.

تعداد زیادی از شرکت‌های زیرگروه صندوق در بازار سرمایه حضور دارند اما اطلاعات شفاف و زیادی از وضعیت آنها در بازار سرمایه نیست. توضیحی برای این موضوع دارید؟

به اعتقاد من نظام بورس در ایران به‌روز و بین‌المللی نشده است اگرچه گام‌های بزرگ و موثری در دو دهه گذشته برداشته شده اما شفافیت و آنلاین بودن دو مساله‌ای است که همچنان در آن ضعف داریم.به اعتقاد من باید فضایی فراهم شود تا بورس به سرعت به استانداردهای بین‌المللی نزدیک و به روزرسانی شود.

چه برنامه‌ای برای شرکت‌های زیرگروه و عرضه آنها در بازار سرمایه دارید؟

سیاست کلی ما خروج از واحدهای کوچک و کم‌بازده و تمرکز بر کارهای بزرگ و ملی است که کشور در آن مزیت ‌دارد. البته باید توجه داشته باشید که بخش اعظمی از شرکت‌ها بابت رد دیون دولت به صندوق بازنشستگی داده شده است اما در حال حاضر تمام تلاشمان بر رونق دادن به شرکت‌های زیرگروه است. بنابراین شرکت‌های کوچک و کم‌بازده را واگذار می‌کنیم و در حوزه انرژی فعالیت بیشتری خواهیم کرد.

چه شرکت‌هایی را واگذار می‌کنید؟

شرکت‌های زیادی هستند که باید تفکیک و واگذار شوند؛ به‌عنوان مثال شرکت‌های کوچک و متوسطی که در حوزه کاشی و سرامیک یا شرکت‌های حوزه مواد غذایی فعالیت می‌کنند.

نظرتان در مورد فضای فعلی بازار سرمایه و آینده این بازار چیست و فکر می‌کنید چه صنایعی بیشترین نقش را ایفا می‌کنند؟

به اعتقاد من فضای کلی بازار سرمایه تابعی از شرایط کشور است و ما باید برای آنکه از شرایط رکودی خارج شویم فضای امید و آرامش را در کشور ایجاد کنیم و از پرداختن به مسائل حاشیه‌ای در جامعه و دعواهای جناحی بپرهیزیم. همان‌طور که می‌دانید فضای اقتصادی معمولا از فضاهای اجتماعی و سیاسی تاثیر می‌پذیرد بنابراین باید دعواهای سیاسی را تمام کرده و به فکر رونق اقتصادی در کشور باشیم. چرا که سرمایه‌ها تنها به سوی کشورهایی که آرامش و امنیت در آن وجود دارد، می‌آید و توسعه و رشد اقتصادی نیز در پی تغییر شرایط ایجاد می‌شود.

تاثیر تحریم‌ها و اجرایی شدن برجام را بر وضعیت اقتصادی کشور تا چه اندازه‌ای ارزیابی می‌کنید؟

خوشبختانه در موضوع برجام اتفاق بسیار خوبی در کشور افتاد که باید از آن بیشترین بهره را بگیریم. اما نباید فراموش کنید که برجام تنها یک فرصت است در حالی که بخش اعظمی از مشکلات اقتصادی در ایران ناشی از عملکرد اشتباه خودمان در این حوزه‌ها است. نباید فکر کنیم حالا که برجام دارد اجرایی می‌شود ما هم بنشینیم و دست روی دست بگذاریم تا تمام امور کشور حل شود.

ما باید به دنبال حل مشکلات اقتصادی در کشور باشیم و با آرامش و امنیت اجتماعی که ایجاد می‌کنیم فضا را برای کارهای اقتصادی فراهم کنیم. مهم‌ترین اقدامات نیز در این مسیر حل چالش‌های سیستم بانکی در کشور است که به دلیل وجود تحریم‌ها در سال‌های گذشته با مشکلات زیادی مواجه شده و باید اصلاحاتی در آن صورت گیرد. پس از آن باید یک استراتژی برای توسعه در همه بخش‌های کشور به ویژه در صنایع ترسیم کنیم چرا که در زمان حاضر ما استراتژی لازم برای توسعه به مفهوم عملیاتی نداریم و این موجب می‌شود نقشه راه مشخصی نداشته باشیم. خوشبختانه از نظر منابع طبیعی و دسترسی به موهبت‌هایی همچون گاز، نفت، زغال سنگ، سنگ‌آهن و دیگر ذخایر طبیعی هیچ کمبودی نداریم تنها باید با مدیریت درست و طراحی یک استراتژی توسعه کشور را به رشد اقتصادی موردنظر برسانیم.